Put plave boje : od drevnog Egipta do umetnika Yves Kleina

Put plave boje : od drevnog Egipta do umetnika Yves Kleina

Da je plava boja popularna pokazuje činjenica da je snimljen i film “Vizantijsko plavo”. Eterično lepa boja dugo vremena bila je nevidljiva spoljašnjem svetu iz razloga što naši “stariji” je nisu mogli videti, jer uprkos svojoj prodornosti bila je i relativno retka po prirodi, sa elementima koji su uglavnom zeleni ili zemljano tonirani.

Mnoge drevne kulture nisu mogle razlikovati plavo u paleti boja, a neki od njih nisu ga mogli čak ni videti, barem ne način na koji danas to shvatamo. Nebo iznad nas izgleda plavo, ali zapravo to je skup sunčevih zraka skupljenih u atmosferi. U prošlosti se činilo misterioznim da bi postalo boja misticizma i simbol neba.

Kolevka plavog pigmenta pronađena je na Bliskom istoku, današnjem Avganistanu. Ovo područje poznato je po kamenu Lapus Lazuli koji je u dalekoj prošlosti vredeo više od zlata.

Drevni Egipćani su razvili sintetički plavi pigment kao zamenu koji je ubrzo prepoznat kao “egipatski plavi”. Imao je oblik kalcijum – bakarnog sulfata. Recept za njegovu proizvodnju je evidentiran kao izgubljen kroz vekove.

Sličan pigment su razvili Kinezi koji su ga koristili za farbanje porcelana. Drevni Egipćani su visoko cenili plavu boju jer su ih povezivali sa pohvaljenim likovima svojih faraona.

Kroz vekove, evropske kulture nastavile su sa izjednačavanjem plave boje sa Bogom, pa su tako u arhitekturi i dizajnu velikih gotskih katedrala graditelji dodali prozore sa smaltnim staklom. Tokom srednjeg veka i renesanse, Lapis Lazuli biva slomljen u pigment koji je kasnije otišao preko Mediterana  u Evropu. Zahvaljujući tom putovanju preko mora došli smo do imena “Ultramarine Blue”.

Ovaj pigment je bio jako skup pa prema tome posedovali su ga samo najimućniji. Ultramarine je rezervisan samo za najistaknutije figure u slici kao što su Hristos, Madona i dete, i reprezentacije Neba.

Početkom 19. veka uvedena su poboljšanja u hemiji koja su dovela do proizvodnje modernih, čistih oblika kobalt i ruske plave, proizvedenih kao pigmenti koji se koriste za umetnička dela.

Godine 1824. Francusko društvo za industriju je ponudilo novčanu nagradu za proizvodnju veštačkog ultramarina koji je dve godine kasnije postigao Jean Baptiste i postao otac “francuskog ultramarina”. Ovaj pronalazak označio je široku dostupnost i manje imućnijim građanima, po prvi put u istoriji.

Francuski umetnik Ives Klein želeo je da izarzi svoju strast stvaranjem najčistije plave boje. Izradio je posebnu formulaciju ultramarina kao : “International Klein Blue”.  Glavna karakteristika i razlika u odnosu na ostale druge jeste što je nova boja uspela da se zadrži na platnu najduže od svih. Srž ovog pronalaska predstavlja jako dragocen doprinos savremenoj umetnosti, koji svakodnevno zbunjuje milione posetilaca muzeja.

Preuzeto sa: thevintagenews.com

 

 

 

Ostavi komentar